Als je denkt aan duurzaam mobiliteitsbeleid, denk je misschien niet meteen aan parkeren. Toch is een goed doordacht parkeerbeleid een belangrijke stap voor organisaties, en zeker voor onderwijsinstellingen. Dat weet Sandra de Geeter maar al te goed. Zij is implementatieadviseur en helpt in opdracht van Overijssel Onderweg verschillende onderwijsinstellingen met het verduurzamen van hun parkeerbeleid.
Voor het behalen van duurzaamheidsdoelen wordt vaak als eerst gekeken naar middelen om medewerkers te verleiden om de betere keuze te maken, zoals het uitrollen van een fietsplan of de overstap naar een mobiliteitskaart. “Maar de auto blijft de makkelijke optie, of eigenlijk de automatische optie: mensen voelen vaak niet dat ze een keuze hebben”, vertelt Sandra. Daarom kan het belangrijk zijn om tegelijkertijd restrictief om te gaan met parkeerruimte. Op die manier ontmoedig je medewerkers én studenten om met de auto te komen, wat hen richting de groenere alternatieven stuurt. “Dat is al op meerdere plekken heel succesvol gebleken.”
Verschillende oplossingen
Op het gebied van restrictief parkeerbeleid zijn er verschillende oplossingsrichtingen. Globaal genomen zijn er volgens Sandra twee smaken: werken met parkeerrechten, waarbij onderscheid wordt gemaakt in wie wanneer mag parkeren, en betaald parkeren. Daarbinnen zijn ook weer allerlei verschillende varianten te bedenken. Denk bijvoorbeeld aan het inzetten van een reserveersysteem, spreiding van parkeerrechten over de werkweek of verschillende prijzen voor dal- en piekuren. “Restrictief parkeerbeleid kan buitengewoon effectief zijn, meer nog dan fiets- of ov-campagnes. Reisgedrag is gewoontegedrag, dat verandert niet zo makkelijk.”
Sandra kijkt in haar rol als adviseur naar wat een onderwijsinstelling nodig heeft. Soms zit dat nog erg aan de voorkant van het proces, andere keren helpt ze met de uitvoering. “Het is fijn dat ik die ruimte heb: mijn opdracht is niet precies afgemeten, de eigen vraag en behoefte van de onderwijsinstelling staat centraal.” Zo denkt ze bij Saxion mee over mogelijke verbeteringen van de huidige parkeeraanpak, kijkt ze bij het ROC van Twente vooral naar de implementatie van parkeermaatregelen en schreef ze een advies over de aanpak van parkeren voor het Deltion College.
‘Iedereen vindt er iets van’
Het begint vaak bij het boven water krijgen van wat het parkeervraagstuk nu eigenlijk is, en waar deze vandaan komt. Daarvoor zijn cijfers nodig over bijvoorbeeld de huidige drukte op het parkeerterrein, en dit is bij veel organisaties niet op orde. Hier wordt dan eerst gezamenlijk een oplossing voor gezocht. Er zijn daarnaast vaak veel misvattingen over dit onderwerp, merkt Sandra. Zij ziet dat er vaak ten onrechte wordt aangenomen dat parkeerders geen goede alternatieven hebben.
Er komen veel emoties bij kijken: “Iedereen vindt er iets van. Vanwege de vele aannames, en ook omdat mensen het toch ook niet los kunnen zien van hun persoonlijke situatie – bijvoorbeeld de combinatie tussen werk en de kinderen naar school brengen of het leveren van mantelzorg. Dat maakt het voor een onderwijsinstelling spannend om ermee aan de slag te gaan.”
Verandering doet altijd pijn, welke maatregel er uiteindelijk ook gekozen wordt. Tegelijkertijd is het vaak ook belangrijk of zelfs noodzakelijk dat er iets veranderd wordt. Sandra roept instellingen daarom op om zich niet tegen te laten houden door het ‘verwachte gedoe’. Daarnaast is dat gedoe er vaak al: “Bijvoorbeeld omdat alles om half negen al vol staat. Dat is ook geen wenselijke situatie. En bovendien heel oneerlijk voor juist die persoon die afhankelijk is van de auto, maar niet heel vroeg kan beginnen.”
Verdelingsvraagstuk
Parkeren is daarmee vaak een verdelingsvraagstuk. Om te voorkomen dat het neerkomt op ‘wie het eerst komt, wie het eerst maalt’, moet er worden nagegaan hoe de beperkte parkeerruimte zo eerlijk mogelijk kan worden verdeeld. “Hoe kan je daarbij rekening houden met auto-afhankelijkheid, en hoe krijgen we dat georganiseerd? Daar draait het uiteindelijk vaak om”, legt Sandra uit.
Het komt ook voor dat onderwijsinstellingen al een maatregel in gedachten hebben, die niet past bij de omstandigheden of het uiteindelijke doel. Daar probeert Sandra dan in bij te sturen vanuit haar expertise. Hierbij is het belangrijk om rekening te houden met omgevingsfactoren: hoever is het dichtstbijzijnde station, is het parkeren in de buurt betaald of gratis? Deze elementen kunnen mede bepalen of parkeermaatregelen leiden tot het gewenste gedrag, of enkel tot een verplaatsing van het probleem.
Niet van deze tijd
Parkeren en parkeerbeleid blijven gevoelige onderwerpen bij veel onderwijsinstellingen. Veel organisaties zijn bang dat het impact heeft op de toestroom van studenten en hun aantrekkelijkheid richting werknemers. Zeker als een groot aantal studenten van verder weg moet komen, of wanneer veel van hen deeltijd studeren. Met de auto kunnen komen wordt dan gezien als voorwaarde voor efficiëntie. Veel organisaties zien het vanuit gastvrijheid en werkgeverschap als noodzakelijk om parkeerplekken te faciliteren.
Sandra begrijpt deze zorgen en overwegingen, maar wil organisaties ook op het hart drukken dat de grens van wat je aan kan bieden, vaak allang bereikt is.
Ruimte staat steeds meer onder druk, zeker op stedelijke locaties dichtbij stations – waar veel ROC’s en hogescholen staan. Factoren zoals overvolle parkeerplaatsen en overlast op de omgeving zorgen er daarom voor dat het maken van keuzes niet vrijblijvend is.
Daarnaast kan restrictief parkeerbeleid net het laatste zetje zijn dat ervoor zorgt dat mensen de duurzame keuze maken. Steeds meer instellingen zien dan ook in dat onbeperkt parkeren niet meer van deze tijd is. Sandra: “Je bent niet de eerste: bij veel hogescholen kunnen studenten en medewerkers al niet meer onbelemmerd parkeren. Van hun ervaringen kunnen we veel leren.”
Weten hoe een aangepast parkeerbeleid binnen de duurzame mobiliteitsdoelen van jouw bedrijf past?
Neem contact op met onze mobiliteitsmakelaars, of stuur een mailtje naar overijsselonderweg@overijssel.nl. We denken graag met je mee!
Benieuwd hoe jij kunt bijdragen aan duurzame mobiliteit?
Neem direct contact op met één van onze mobiliteitsmakelaars en ontvang onafhankelijk, persoonlijk advies op maat.
Regio West-Overijssel
06 2535 7227
a.helfrich@overijssel.nl
Regio Twente
06 2557 8096
r.rutten@overijssel.nl
Blijf op de hoogte van nieuwe voorbeelden, acties en subsidies.
Ontvang onze maandelijkse nieuwsupdates of volg ons via LinkedIn!